Yazılım firması seçmek, web sitesindeki referans logolarına bakmakla olmuyor. Teklif toplarken sorulduğunda cevabı firmayı gerçekten ayıran yedi soru var. Bazılarının cevabı sizi rahatsız edecek, iyi olan da bu.
İzmir'de yazılım firması ararken karşınıza çıkacak sitelerin çoğu birbirine benzeyecek. Aynı hizmet başlıkları, aynı referans logoları, aynı “çözüm ortağınız” cümleleri. Bu yüzden seçim, ne yazdıklarına değil, sorduğunuz sorulara ne cevap verdiklerine bakarak yapılıyor.
Aşağıdaki yedi soru, teklif toplarken kullanabileceğiniz haliyle yazıldı. Bunları sormak, uzun bir referans listesinden daha çok şey öğretir.
1. Benim işime benzeyen bir iş yaptınız mı?
Dikkat: “sektörümden müşteriniz var mı” değil. Bir mermer firmasına site yapmakla mermer ocağının sevkiyat takibini yazmak aynı iş değil. Sorulacak şey, çözülecek problemin benzeri. Cevap hayırsa da sorun olmayabilir, ama karşınızdakinin bunu dürüstçe söylemesi başlı başına iyi bir işaret.
2. Projede kim çalışacak, isimleriyle?
Satış görüşmesine gelen kişiyle projeyi yazan kişi çoğu zaman aynı değil. Bu normal. Anormal olan, sizin proje boyunca kiminle muhatap olacağınızı öğrenememeniz. Bir isim ve bir telefon isteyin.
3. Kaynak kod kimin?
Bu sorunun cevabı sözleşmede yazılı olmalı. Özel yazılım yaptırıyorsanız kodun size ait olması beklenir; hazır bir ürünün kurulumunu alıyorsanız durum farklıdır ve bu da meşrudur. Kabul edilemez olan, hangisi olduğunun belirsiz bırakılması.
Aynı şey veritabanı ve sunucu erişimi için de geçerli. Yarın yollar ayrılırsa verinizi alabiliyor musunuz?

4. Teslimden sonra ne oluyor?
Yazılım projelerinde asıl maliyet çoğu zaman teslimden sonra çıkıyor. Hata bildirimi nereye yapılacak, ne kadar sürede dönülecek, ücretsiz destek ne kadar sürecek, sonrası nasıl ücretlendirilecek? Bunların hiçbiri kaba bir soru değil; sormayan taraf sonra pişman oluyor.
5. Bana bunu yapmayın diyebilir misiniz?
Her isteğe evet diyen firma iyi haber değil. İstediğiniz özelliğin gereksiz olduğunu, bütçenin başka yere gitmesi gerektiğini söyleyebilen ekip, sizin tarafınızda düşünüyor demektir. Biz de yer yer bu yazının kendisinde olduğu gibi “size bu gerekmiyor” diyoruz.
6. Fiyat neye göre değişiyor?
Toplam rakam tek başına anlamsız. Teklifin kalemlere ayrılmış olması gerekiyor: tasarım, geliştirme, entegrasyon, test, kurulum, eğitim, bakım. Kalemler görünmüyorsa iki teklifi karşılaştıramazsınız. Ucuz görünen teklifin içinden çıkan sürprizler genelde buradan geliyor.
7. Bu iş ne kadar sürer ve neden?
Süre tahmini isteyin, ama asıl olarak gerekçesini isteyin. “Bir ayda biter” diyen ile “şu üç iş paralel gider, entegrasyon test süresi belirsiz, o yüzden altı sekiz hafta” diyen arasındaki fark, projenin gerçekten düşünülüp düşünülmediğini gösterir.
İzmir'de olması ne fark ediyor?
Yazılım işi uzaktan da yürür, bunu inkar etmenin anlamı yok. Ama sahaya çıkılması gereken işlerde yakınlık gerçekten fark yaratıyor: fabrika, depo, mağaza, klinik. Operatörün ekranı nasıl kullandığını görmeden yazılan yazılım, kullanılmayan yazılım oluyor.
Şehirde iş verirken bir avantaj daha var: ortak tanıdık. İzmir'de bir firmanın gerçekten işini yapıp yapmadığını, iki telefonla öğrenebiliyorsunuz. Referans listesindeki logoya bakmak yerine o firmayı arayın, kısa bir soru yeterli: tekrar çalışır mıydınız?
Kendi tarafımızdan bir not
Bu listeyi bize de sorabilirsiniz, sorulmasını tercih ederiz. Nasıl çalıştığımızı İzmir yazılım firması sayfasında, özel yazılımın ne zaman mantıklı olduğunu özel yazılım yazısında, firma büyüklüğü tartışmasını da yazılım şirketi yazısında anlattık. Şehrin teknoloji haritası için Teknopark İzmir yazısına bakabilirsiniz.
Sık sorulanlar
Kaç firmadan teklif almalıyım?
Üç genelde yeterli. Daha fazlası karşılaştırmayı kolaylaştırmıyor, aksine süreci uzatıyor. Önemli olan üçünün de aynı kapsamı fiyatlaması.
En ucuz teklifi seçmek yanlış mı?
Yanlış değil, ama nedenini anlamak şart. Ucuzluk kapsam darlığından geliyorsa sorun yok; deneyimsizlikten ya da eksik hesaptan geliyorsa fark sonradan zamla geri geliyor.
Şartname hazırlamam gerekir mi?
Kusursuz bir şartname beklenmiyor. Ama ne istediğinizi iki sayfada yazabiliyorsanız gelen teklifler kıyaslanabilir hale geliyor. Yazamıyorsanız, iyi bir firma o iki sayfayı sizinle birlikte çıkarır.
Sözleşmede en çok atlanan madde hangisi?
Kabul kriterleri. Projenin ne zaman bittiğinin tanımı yazılmazsa, bitmiyor.
